Ўсиб келаётган ёш авлодни ҳар томонлама кучли, бақувват, баркамол қилиб вояга етказишга барчамиз масъулмиз! Бугунги кунда инсонни ташвишга соладиган муаммолардан бири ўз жонига қасд қилиш булмоқда. Инсон ҳаёти давомида қийинчиликларга сабр қилиб, Аллоҳ таолонинг раҳматидан умидвор бўлиб яшаса, Яратганнинг раҳматини топган бўлади. Турли шайтоний ишлардан ўзини асраб, инсон деган улуғ номга мувофиқ иш тутиши лозимдир. Аллоҳ таоло барча махлуқотларнинг ичида Одам фарзандларини энг азиз ва мукаррам қилиб яратган. Шунга қарамай, кейинги вақтларда жамиятимизда айрим кишилар айниқса, аёллар ўзларининг жонларига қасд қилиб, Аллоҳ таоло ато этган ҳаёт неъматидан маҳрум бўлиб, икки дунёда абадий лаънатга ва дўзах азобига дучор бўлишдек улкан гуноҳ қилишга ўтмоқдалар.
Динимизда инсоннинг ўз жонига қасд қилиши жуда ҳам қаттиқ қораланади. “…ўзларингизни ўлдирмангиз! Албатта, Аллоҳ сизларга раҳм-шафқатлидир” (Нисо сураси, 29-оят). Қолаверса, кўплаб саҳиҳ ҳадисларда ўз жонига қасд қилган киши жаҳаннам ўти билан абадий азобланиши таъкидланган. Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадиси шарифда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам бундай дейдилар: “Ким тоғ тепасидан ташлаб, ўзини-ўзи ўлдирса, ўлгандан сўнг жаҳаннамда ҳам шу хил азобга гирифтор бўлади. Агар заҳар ичиб ўзини-ўзи ўлдирса, жаҳаннамда ҳам абадий шу азобга мубтало бўлади. Ким ўзини темир парчаси билан ўлдирса, ўша кимса темир парчаси қорнига суқилган ҳолда жаҳаннам ўтида абадий қолади” (имом Бухорий ва Имом Муслим ривояти). Бошқа бир ҳадиси шарифда: “Ким ўзини-ўзи бўғиб ўлдирса, дўзахда ҳам шу хил азобга қолади ва ким ўзини олов билан ўлдирса, дўзах оловида ҳам худди шундай азобга қолади”, – деганлар Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам (имом Бухорий ривояти).
Инсон ҳаёти давомида унинг бошига турли хил мусибат ва муаммолар тушиши табиий ҳол. бирор мусибат келса, осмону фалакни бошига кўтариб дод-фарёд қилиш, ўз жонига қасд қилишни барча ташвишлардан қутилишнинг ягона йўли деб билиш – имонинг заифлигидандир. Бу иш ташвишларнинг ечим эмас, балки энг буюк азобларнинг бошланишидир. Аллоҳ таоло: “Бандам ўзини-ўзи ўлдириб, менинг унга берган умримга шукр қилмай, шошилди. Шунинг учун унга жаннатни абадий ҳаром қилдим”, – деди ” (имом Бухорий ва Имом Муслим ривояти). Ушбу ҳадиси қудсий мазмунига кўра, ўзини-ўзи ўлдирган банда жаннатга кирмайди.
Афсус ила айтамизки, шу кунларда юртимизнинг турли ҳудудларида ҳар-хил йўллар ила ўз жонига қасд қилиш воқеалари айниқса аёллар ва ёшлар ўртасида рўй бериб турибди. Бу ҳолатлар Ислом шариатида ҳаром қилингани баробарида Аллоҳ таолонинг берган ҳаёт неъматига куфр келтириш ҳисобланади. Бундан ташқари бу хато ишни қилган киши ўз ота-онаси ва яқинларни халқ олдида шарманда ва оғир кулфатга солиб қўяди. Бунинг оқибатида болалар етим қолмоқда, оилалар пароканда бўлмоқда.
Жаҳондаги нуфузли ислом муассасалари, чунончи Миср Араб Республикаси Фатво Бошқармаси ва Саудия Арабистони уламолари ҳамда Ўзбекистон мусулмонлари идораси ўзини-ўзи ўлдирувчилар ҳақида махсус фатволар эълон қилганлар. Чунки фиқҳ китобларимизда ўз жонига қасд қилиб ўзини-ўзи ўлдирган шахсларга айрим уламо ва фуқаҳолар жаноза намози ўқимаслик тўғрисида фатво ҳам берганлар. Шунга биноан ўз жонига қасд қилиб вафот этганларга масжид имом-хатиб ва ходимлари томонидан уларга жаноза намози ўқилмайди.
Аллоҳ таолога шукрки, Диёримизда бизларга яшаш учун ҳамма шароитлар тўлиқ муҳайё қилинган, тўкин, тинч ва фаровон жамиятда яшамоқдамиз. Биров-бировнинг ҳақ-ҳуқуқини камсита олмайди. Бундай адолатли жамиятда яшаш айни саодатдир. Бинобарин, бизнинг Ватанимизда ўзини-ўзи ўлдиришга ҳеч қандай сабаб йўқ. Ҳар қандай ижтимоий ва иқтисодий муаммоларни сабру қаноат билан ҳал қилса бўлади.
Аллоҳ таоло бизга омонат қилиб берган ҳаёт неъматини қадрига етиб, ҳаётий қийинчиликларимизни ақл-заковат билан ҳал этиб Аллоҳ таолонинг раҳматидан доимо умидворлик билан яшайлик.
Аллоҳ таоло ҳар бир бандасига ато этган неъматларига шукр қилишни ва синов учун етган мусибатларга сабр қилишни насиб айласин!
Аминжон ИСМОИЛОВ
Сирдарё тумани бош имом-хатиби